مدیریت ریسک در حسابداری

مدیریت ریسک در حسابداری ،مدیریت و کنترل

اتفاق های جهانی اخیر ،از همه مهم تر بحران مالی جهانی، گرایش به ریسک و ماهیت سیستم هایی که برای مدیریت ریسک کار میکنند ، مورد تاکید مجدد و تمرکز قرار داده است. یک عرصه که نسبتا توجه کمی را به خود جلب نموده است، رابطه ی بین ریسک، مدیریت ریسک در حسابداری و حسابداری مدیریت و اقدامات کنترل کننده است. این مقاله، یک مقدمه را برای مسئله ی ویژه این مجله در زمینه ” ریسک و مدیریت ریسک در حسابداری مدیریت و کنترل” ارائه میدهد.خدمات مالی و حسابداری

با تغییر اقدامات سازمانی، مدیریت ریسک میتواند ،راه های خاص سازماندهی را تسهیل و تصویب نماید.ان دارای پتانسیل تغییر خطوط مسئولیت و جوابگویی در سازمانهاست، که یک راه خاص را برای نظارت افراد و فعالیتها ارائه میدهد. به علاوه ، این بحث صورت میگیرد که مدیریت ریسک از اینکه صرفا یک مسئله ی مورد نگرانی محدود برای سرمایه گذاری باشد، دور شده است (ارزش در ریسک ،مشتقات و غیره) یا اینکه حسابداران (افشای گزارش مالی و غیره) به یک مسئله در زمینه ی کنترل مدیریت بپردازند و از این رو به یک ناحیه ی مهم تبدیل شده است که لازم است، حسابداران مدیریت در آن مشارکت داشته باشند.شرکت حسابداری

این مقاله هم چنین ،نه تنها اثرات فرعی احتمالی مدیریت ریسک رامورد تاکید قرار میدهد، از قبیل مسائلی پیرامون اعتماد و جوابگویی، بلکه بر روی مدیریت ریسک ثانویه یا تدافعی و افزایش ریسک اعتبار تمرکز دارد . تحلیل ریسک در زمان برنامه ریزی و طراحی پروژه به صاحبان کسب و کار این امکان را می دهد تا بتوانند مشکلات خود را پیش بینی و یا آنها را خنثی کنند.فرسان

ریسک جزء ذاتی فعالیت‌های مالی و بانکی است.کلیه مؤسسات اعتباردهنده بدون توجه به هدفی که دنبال می‌کنند، خود را در معرض ریسک قرار می‌دهند.

از دیدگاه بانک: ریسک عبارت است از هرگونه انحراف منفی محتمل از درآمدهای مورد انتظار آتی.

ریسک در موقعیتهایی پیش می آید که شرایط زیر مهیا باشد

عمل یا فعالیت انجام شده بیش از یک نتیجه محتمل به بار آورد

تا زمان حصول و ملموس شدن نتایج مشخص نیست کدامیک حاصل خواهد شد

حداقل یکی از نتایج ممکن الوقوع می تواند پیامدهای نامطلوبی را به همراه داشته باشد.

مدیریت ریسک پروژه عبارت است از : “کلیه فرایندهای مرتبط با شناسایی ، تحلیل و پاسخگویی به هرگونه عدم اطمینان که شامل حداکثر سازی نتایج رخداد های مطلوب وبه حداقل رساندن نتایج وقایع نامطلوب می‌باشد”.

زندگی درچهره واقعی و به ویژه در چهره اقتصادی آن ، با تهدید و مخاطره همراه است . در متون اقتصادی سر گروه ریسک‏های موجود در اقتصاد را ریسک تقدیر تشکیل می‏دهد که قوه قهریه وزمینه ‏ساز و منشأ تعلیق اغلب پیمان‏هاست.مدیریت ریسک پروژه، شامل کلیه ی فعالیتهایی است که جهت شناسایی و کنترل ریسک های پروژه ، در راستای دسترسی به اهداف واولویتهای پروژه انجام می شود .

برنامه ی مدیریت ریسک عبارتست از فرآیند سیستماتیک شناخت و تحلیل و پاسخگویی به ریسک پروژه ، که به عنوان یک رویکرد سیستماتیک در مقابل مدیریت شهودی ریسک مطرح می شود.

مدیریت ریسک فرایندی شامل 2 فاز اصلی است ؛ فاز تخمین ریسک “شامل شناسایی، تحلیل و اولویت بندی”و فاز کنترل ریسک “شامل مراحل برنامه ریزی مدیریت ریسک، برنامه ریزی نظارت ریسک و اقدامات اصلاحی” می‌باشد. بنا به اعتقاد فیرلی مدیریت ریسک دارای هفت فاز است: ۱- شناسایی فاکتورهای ریسک ۲- تخمین احتمال رخداد ریسک و میزان تأثیر آن ۳- ارائه راهکارهایی جهت تعدیل ریسک‌های شناسایی شده ۴- نظارت بر فاکتورهای ریسک ۵-ارائه یک طرح احتمالی ۶- مدیریت بحران ۷-احیا سازمان بعد از بحران.

مدیریت ریسک بعد از شناسا یی کامل چالشها میسر می شود. از جمله عناصر اصلی در مدیریت ریسک می توان اجتناب از انجام ریسک، اشتراک گذاشتن ریسک و پذیرش ریسک را نام برد.

“تحلیل ریسک به فرآیند شناسایی و تحلیل چالش های احتمالی در کسب و کار گفته می شود. سازمان ها از تحلیل ریسک برای به حداقل رساندن تاثیرات منفی ریسک ها وچالشهااستفاده میکنند.
با توجه به اینکه ریسک در هر تجارتی وجود دارد، تحلیل ریسک درسازمان ها باید به صورت پیوسته انجام و دائم به روز رسانی شود تا بتوان ریسکهای احتمالی جدیدرا شناسایی و اسیبهای احتمالی آنها را کاهش داد”
تحلیل ریسک کاربردهای متفاوتی در شرایط مختلف دارد.

کاربردهای تحلیل ریسک :

در زمان برنامه ریزی و طراحی پروژه به صاحبان کسب و کار این امکان را می دهد تا بتوانند مشکلات خود را پیش بینی و یا آنها را خنثی کنند.

-در زمان طراحی و ایجاد تغییرات در کسب و کار به دلیل تغییرات در سیاست های کاری کشور ویا ورود رقبای جدید در بازار
-در زمان مدیریت ریسک های بالقوه
-در زمان وقوع یک خطا در سیستم کاری “خرابی تجهیزات، بیماری کارکنان، بلایای طبیعی “/مدیریت ریسک در حسابداری
-در زمان توقف پروژه

مدیریت ریسک در حسابداری

“مدیریت ریسک یکی از محدوده های مهم مدیریت پروژه می باشد” که در کشورهای پیشرفته به صورت سازمان یافته و قانون مند در تمام پروژه ها مورد استفاده قرار می گیرد. /فرسان /عدم شناخت کافی مدیران سازمانهای اجرائی و پیمانکاران عمومی درایران از این موضوع مدیریت پروژه، باعث شده تا تمامی تلاشهای انجام شده در راستای بهرهگیری از این موضوع به شکل copy برداری از نسخه خارجی آن و عدم تطابق با شرایط فنی ومحیطی و دیپلماتیک ایران گردد”.

هدف از اجرای فرآیند مدیریت ریسک پروژه، شناسایی و”ریشه یابی علل وقوع ریسک”، تحلیل تا حد امکان، برنامه ریزی و اجرای روشهای واکنش و تخصیص ریسکها به عوامل ذیصلاح، به منظور کنترل مؤثر ریسکهای ارجح هر پروژه می باشد.

نحوه استفاده از تحلیل ریسک

شناسایی چالش ها : اولین قدم در تحلیل ریسک شناسایی چالش های احتمالی موجود در کسب و کار است که معمولا منابع مختلفی دارد.

چالش های فنی : پیشرفت روز افزون فن آوری، خطا در سیستم ها

چالش های رویه ای : خطا در سیستمهای داخلی، حسابرسی و کنترل به دلیل کلاه برداری و پرونده سازی

چالش های مربوط به پروژه : افزایش هزینه های اجرای پروژه (بیش از سقف بودجه)، فرآیندهای طولانی، مشکلات مربوط به کیفیت محصول و خدمات

چالش های انسانی : شامل بیماری، مرگ و سایر فاکتورهای احتمالی که موجب از دست دادن کارکنان می شود.

چالش های طبیعی : بلایای طبیعی مانند سیل، زلزله، آتش سوزی و …

چالش های عملیاتی : اختلال در سیستم تامین و یا توزیع، از دست دادن دسترسی به مواد اولیه و …

چالش تامین مالی : نوسانات بازار، ورشکستگی، تغییرات در نرخ سودها، عدم در دسترس بودن بودجه و صندوق های تامین مالی

چالش اعتبار : از دست دادن مشتریان، کاهش اعتبار شرکت در نظر کارکنان و بدنامی در بازار

مدیریت ریسک
مدیریت ریسک بعداز شناسایی کامل چالشها میسر می شود. از جمله عناصر اصلی در مدیریت ریسک می توان اجتناب از انجام ریسک، اشتراک گذاشتن ریسک و پذیرش ریسک را نام برد.

اجتناب از ریسک
اجتاب از ریسک از جمله استراتژی های مدیریتی است که معمولا باعث می شود تا از انجام پروژه ای در کار اجتناب شود چرا که ممکن است چالش ها و اثرات منفی حاصل از اجرای پروژه بیش از مقدار سودآن باشد.

اشتراک گذاشتن ریسک
“اشتراک گذاری ریسک “شامل انجام بعضی از فعالیتهای مشترک با سازمانها، تیم ها و اشخاص ثا لث است. این کار باعث می شود ریسکهای کسب وکار به حداقل برسد و از طرفی تمامی دستاوردهای حاصل ازموفقیت انجام کار نیز بین تیمها و سازمانها تقسیم میشود.

پذیرفتن ریسک
پذیرفتن ریسک درزمانی صورت میگیرد که هزینه های حاصل از وقوع چالش ها در کسب وکار کمتر از هزینه های رویارویی با ریسک ها و جلوگیری از وقوع آنها است “به عبارتی صرفا پذیرفتن ریسک است تا جلوگیری از آن”.

به طور کلی واکنشهای ریسک در4 گروه طبقه بندی میشود که به آن استراتژی های ریسک نیز می گویند

 

پذیرفتن :” این ریسکها را باید پذیرفت و به آن واکنش نشان داد خواه به صورت فعال از طریق تخصیص هزینه مناسب یا به صورت انفعالی بدون انجام دادن هیچ کاری”.

انتقال دادن : “یافتن یک شخص خطرپذیر دیگر که توانایی بیشتری در اداره کردن ریسک دارد یعنی کسی که مسئولیت انجام عمل را عهده دار گردد”.

اجتناب کردن : در این قسمت باید عدم اطمینان را از پروژه حذف کرد یعنی باید رخ دادن ریسک در پروژه را غیرممکن سا خت یا “احتمال اتفاق آن را به صفر رساند”.یا می توان طرح رااز راه دیگری اجرا کرد که نهایتا به همان اهداف از پیش تعیین شده برسد درنتیجه پروژه از تاثیر ریسک درامان می ماند.”اثر ریسک بر پروژه را به صفر رساند”.

آرام کردن : ” کاستن از میزان ریسک در راستای قابل قبول کردن آن برای پروژه یا سازمان از طریق کاهش تاثیر یا احتمال ریسک”.

نتیجه گیری
از جایی که نمیشود به طور قطع و دقیق روند بازار را پیشبینی کرد میتوان گفت که تحلیل و مدیریت ریسک یکی از فرآیندهای چالش برانگیز در دنیای امروزی تجارت است. ابزارهای مدیریت ریسک مانع از بروز بحران در تجارت می شوند و همچنین احتمال موفقیت پروژه ها را افزایش می دهند. به طور کلی هدف از تحلیل و مدیریت ریسک، افزایش پیوسته میزان بهره وری در کسب و کارها است.