ترازنامه آزمایشی چیست ؟

ترازنامه آزمایشی چیست و چه کاربردی در حسابداری دارد؟

ترازنامه آزمایشی چیست ؟ یکی از مفاهیم دیگری دردنیای حسابداری ومدیریت امور مالی کسب و کارهاست که البته از اهمیت زیادی برای بررسی وضعیت کسب و کارها نیز برخوردار است. اما یک لحظه صبر کنید؛ بسیاری از افراد فکر می کنند تراز آزمایشی نیز نوعی از صورت های مالی هستند، در صورتی که این تفکر یک باور غلط است که در اثر عدم شناخت از صورتهای مالی مطرح شده است.خدمات مالی و حسابداری

دراین مقاله به طورکامل درمورد تراز آزمایشی صحبت میکنیم وسیر تا پیاز این موضوع را می شکافیم، اما برای شروع باید تعریف درستی از صورت های مالی ارائه دهیم تا قابلیت تفکیک ترازنامه، صورتهای مالی مختلف و تراز آزمایشی را داشته باشیم.شرکت حسابداری

تراز آزمایشی چیست و چه تفاوتی با ترازنامه دارد؟

تعریف تراز آزمایشی و نقش موثر آن در حسابداری

“تراز آزمایشی”یکی ازمراحله های تهیه صورت های مالی میباشد.ترازازمایشی توسط حساب داران تهیه میگردد.ترازآزمایشی به عنوان صدور بدهی وهم چنین مانده های اعتبار تعریف میشود.دراین مقاله، همه چیز در مورد تراز آزمایشی وتفاوت آن با ترازنامه بیان شده است.با فرسان همراه باشید تاجواب تمامی سوالات خودرابه سادگی به دست آورید.

در این مقاله می خوانید:

  • تراز آزمایشی چیست؟
  • انواع تراز آزمایشی کدامند؟
  • هدف از تهیه وتحلیل تراز آزمایشی
  • تراز آزمایشی اصلاح شده چیست؟
  • تفاوت ترازنامه و تراز آزمایشی

 

ترازنامه آزمایشی چیست ؟ صورت های مالی چه هستند؟

صورت های مالی، گزارشهایی هستندکه نتایج فعالیت یک واحد اقتصادی (یک شرکت) را در یک دوره زمانی نشان می دهند . برای تهیه صورت های مالی باید استاندارد ها و اصول حسابداری در نظر گرفته شوند تا صورت های مالی نمایانگر حقیقت وضعیت یک کسب و کار باشند . نتیجه کار گزارشات دقیق و جامعی خواهد بود که آینه وضعیت یک شرکت است.فرسان

انواع مختلف صورت های مالی :

  • صورت سود و زیان
  • صورت سود و زیان جامع
  • صورت جریان وجوه نقد
  • ترازنامه

تراز آزمایشی چیست؟

ترازآزمایشی فهرستی ازتمام حساب های دفترکل ومانده آن ها می باشد. ابتدا داریی ها، بعد بدهی ها وسرانجام سرمایه است. تراز آزمایشی از طریق اثبات تساوی جمع بدهکار و جمع بستانکارها، صحت عملیات را نشان می دهد. تراز آزمایشی را در هرزمان میتوان تهیه کرد ولی معمول این است که در پایان دوره تهیه شود. 

همانطورکه در مقاله “روش تهیه صورت های مالی” به آن اشاره شده است، صورت های مالی شامل ترازنامه، صورت های سود و زیان،صورت جریان وجوه نقد میباشد. تراز آزمایشی جز صورت های مالی محسوب نمی شوند بلکه تنها به صحت و درستی ثبت اسناد و دفاتر می پردازد. تراز آزمایشی در پایان ماه برای صحه گذاری بر مانده حساب دفتر کل تهیه می شود. ترتیب قرار گرفتن حساب ها در تراز آزمایشی به شرح زیر می باشد:

ترازنامه آزمایشی چیست ؟
ترازنامه آزمایشی چیست ؟
  • حساب دارایی – دارایی به ترتیب نقد شوندگی بهتر است ثبت شود.
  • حساب های بدهی
  • حساب های سرمایه

در ادامه به تحلیل مغایرت ایجاد شده در ترار آزمایشی میپردازیم

انواع تراز آزمایشی

تراز آزمایشی درشکل های مختلفی تهیه میشود . ترازآزمایشی دو ستونی، تراز آزمایشی چهار ستونی، تراز آزمایشی شش ستونی و تراز آزمایشی هشت ستونی و تراز سلسه مراتبی از اشکال اصلی تهیه تراز آزمایشی هستند. تراز آزمایشی در اشکال دیگری هم تهیه می شود.خدمات حقوقی

ترازنامه آزمایشی چیست ؟

تراز آزمایشی دو ستونی

ساده ترین نوع “ترازآزمایشی” ترازآزمایشی دوستون میباشدکه درعین حال ازپرکاربردترین نوع تراز آزمایشی میباشد.دراین تراز، حساب های دفترکل دردو ستون بدهکار و بستانکار قرار می گیرد. در تراز میبایست ستون بدهکار و بستانکار  دربرابر هم قراربگیرند.

ترازهای ازمایشی دیگراطلاعات تکمیل ترومضاعفی دراختیارقرارمیدهند ولی درتراز۲ ستونی تنها مانده حساب ها ثبت میگردد.ترازازمایشی ۲ ستونی پایه واساس تراز آزمایشی چند ستونی می باشد.برای تهیه ترازآزمایشی دو ستونی دو ستون به بدهکار و بستانکار اختصاص داده میشودو در بازه زمانی مورد نظر، نام حساب و مانده هر کدام از دفاتر کل استخراج می شود و نسبت به بدهکار یا بستانکار بودنشان در ستون های موردنظرثبت میگردد.

تراز آزمایشی چهار ستونی

تراز آزمایشی4 ستونی علاوه بردارابودن ستون های بدهکارو بستانکار ، دارای 2 ستون گردش حساب نیز هست. نکته مهم در مورد تمام ترازهای آزمایشی این است که در هر سطر از حساب های تراز آزمایشی تنها یکی از مقادیر بدهکار یا بستانکار مقدار می گیرند اما در ستون های گردش، هر دو ستون می توانند مقدار داشته باشند . در  صورتی که اطلاعات دفتر کل صحت داشته باشند و به درستی در تراز آزمایشی 4 ستونی وارد شوند ، جمع مانده های 2 ستون گردش حساب نیز مانند ستون های بدهکار و بستانکار با هم برابر میشوند .ترازنامه آزمایشی چیست ؟

کاربرد تراز آزمایشی 4 ستونی این است که به دلیل برخورداری از ستون های گردش حساب در بسیاری از موارد می تواند به تصمیم گیرندگان کمک بهتری کند.

نمونه تراز آزمایشی چهار ستونی

 

ترازنامه آزمایشی چیست ؟

تراز آزمایشی شش ستونی

درترازآزمایشی 6 ستونی این امکان فراهم میشودکه گردش حساب پیش ازدوره نیز نشان داده شود . به این معنی که برخلاف آنچه درترازهای 2 ستونی و 4 ستونی ، گردش حساب در یک بازه تاریخی تهیه می شود . برای مثال اگر قصد داشته باشید تراز آزمایشی شش ستونی 1 مهر تا 30 مهر را تهیه کنید دو ستون اول گردش حساب از ابتدای سال تا 1 مهررانشان می دهد ، 2 ستون بعدی گردش حساب 1 مهر تا 30 مهر و دو ستون آخر نیز مانده حساب ( بدهکار – بستانکار ) را به نمایش میگذارند .

نمونه تراز آزمایشی شش ستونی

ترازنامه آزمایشی چیست ؟

تراز آزمایشی هشت ستونی

تراز هشت ستونی ساختاری شبیه به ترازآزمایشی 6 ستونی دارد، بااین تفاوت که مانده اول دوره مالی که در نتیجه بستن حسابها در پایان دوره مالی قبلی به دوره مالی جدید منتقل شده نیز در 2 ستوان مجزا نمایش داده می شود. این اطلاعات برای تصمیم گیری به استفاده کنندگان ترازآزمایشی کمک بیشتری میکنند.استفاده از تراز آزمایشی هشت ستونی برای افرادی که اطلاعات بیشتری از سابقه گردش حساب ها می خواهند مناسب است.

ترازنامه که یکی از صورت های مالی است عموما به اشتباه با تراز آزمایشی یکسان در نظر گرفته می شود.

تراز آزمایشی هم یک نوع ازگزارشات حسابداری است، امانمی توانیم آن را جزئی از صورت های مالی بدانیم. صورت های مالی گزارشاتی نهایی هستند که تصمیم گیرندگان یک کسب و کار بر اساس اطلاعات آن ها تصمیمات خود را اتخاذ می کنند اما تراز آزمایشی گزارشی است که صحت ثبت اسناد و دفاتر را اثبات می کنند.

ترازآزمایشی فهرستی ازنام ومانده حساب های دفترکل است که اغلب درپایان ماه های مختلف تهیه می شود تا توازن مانده حسابهای دفتر کل مورد آزمون قرار گیرد. در این صورت میتوان حساب های دفتر کل را به اطمینان کامل برای تهیه صورتهای مالی مورد استفاده قرار داد، امادرصورتی که در تراز آزمایشی مشخص شود توازن مانده حسابهای دفتر کل برقرار نیست ، نمیتوان بر اساس آن صورتهای مالی صحیح ودقیقی تهیه کرد.

ترازنامه آزمایشی چیست ؟

ترازآزمایشی شامل داراییها ، بدهی و سرمایه است و اطلاعات طبقه بندی شده از کلیه حسابهارا به ما نشان می دهد ، بصورتی که اگر حسابها دارای اشتباه با شند میتوان ازین اطلاعات کمک گرفت برای تصحیح حساب ها و بهره مندی از اطلاعات درست.

 اصلی ترین هدف ازتراز آزمایشی چک کردن تمامی حساب هاو اطمینان پیدا کردن از صحت اطلاعات وارد شده در سیستم حسابداری و دفاتر است ، در تراز آزمایشی حسابها را به ترتیب نقدینگی جایگذاری میکنند .

 

هدف از تهیه و تحلیل تراز آزمایشی

تراز آزمایشی برای فهرست مانده حساب های دفترکل،بدین منظور تهیه میشود که برابری بدهکار ها و بستانکار ها راآزمایش کند.. با محاسبه تفاوت بین جمع بدهکارها و بستانکارها، میتوان برخی از اشتباهات موجود را کشف کرد. در این رابطه به شرح آن خواهیم پرداخت.

  1. “ممکن است حسابی ازتراز آزمایشی حذف شده باشد. بنابراین انتقال تمامی حسابها و مانده های ان هارا ازدفتر روزنامه به دفتر کل ردیابی کنید.”
  2. “اختلاف ازثبت دردفترروزنامه ویا نقل به دفتر کل سرچشمه گرفته است. دفتر روزنامه رابرای مقدار اختلاف جستجو کنید. “
  3. “اختلاف بین جمع بدهکارهاو جمع بستانکارها را بر عدد۲ تقسیم کنید.در صورتی که اختلاف قابل تقسیم باشد، احتمالااختلاف ناشی از ثبت اشتباهی یک بدهکار در طرف بستانکار و یا بالعکس می باشد. “

بطور کلی عدم برابری دوستون بدهکار و بستانکار میتواند به یکی ازدلایل زیر باشد:

  • انتقال نادرست اعدادازدفتر روزنامه به دفتر کل
  • انتقال نادرست مانده حساب ازدفتر کل به ترازآزمایشی
  • تشخیص اشتباه مانده حساب ازلحاظ بدهکاری یا بستانکاری

ترازنامه آزمایشی چیست ؟

کاربرد های ترازنامه آزمایشی در حسابداری

تراز آزمایشی در حسابداری ، درستی ثبت اسناد حسابداری ودفاترکل وروزنامه را به ما نشان می دهد و در آن باید مقدار مبالغ ستون بدهکار و ستون بستانکار مشابه هم باشد به صورتی که نمای کلی از گردش حساب ها در طی یک دوره مالی را به حسابداران و مدیران میدهد.تراز آزمایشی به دو صورت  مختلف تراز آزمایشی دو و چهار ستونه  تهیه می شود و در اختیار مدیران و حسابداران قرار می گیرد.

 

ترازنامه آزمایشی چیست ؟

تراز آزمایشی دوستونی و چهار ستونی دارای چه ویژگی هایی هستند و چه اطلاعاتی در اختیار ما میگذارد؟

همانطور که از اسمشان پیداست تراز آزمایشی دوستونی دارای دو ستون است و فقط مانده حساب ها را نمایش میدهد اما تراز چهار ستونی گردش حساب طی دوره را هم شامل میشود و دارای چهار ستون است. به طور کلی تراز آزمایشی کلیه حساب های استفاده شده ی طی سال را نشان میدهد و حسابها با ماهیت بدهکار و بستانکار را زیر هم نمایش میدهد .

تراز نامه چیست و چه تفاوتی با تراز آزمایشی دارد؟

ترازنامه یکی ازپرکاربردترین انواع صورت های مالی اساسی است که وضعیت مالی یک کسب وکار را در پایان دوره مالی نشان می دهد . ترازنامه ها دردو حالت به شکل های حسابی و گزارشی ارائه می شوند . مهمترین تفاوت میان ترازنامه و ترازآزمایشی این است که در تراز آزمایشی حساب های دائم و موقت آورده می شود ، اما در ترازنامه فقط مانده حساب دائمی گزارش داده می شود .

چگونه میتوان فهمید که ترازنامه اطلاعات درستی را در اختیار ما میگذارد؟

برای داشتن یک ترازنامه ی آزمایشی درست بایستی مبالغ کلیه حسابهای بدهکار با کلیه حسابهای بستانکار برابر باشد و یا به اصطلاح تراز باشد تا بتواند اطلاعات درستی را در اختیار حسابداران بگذارد. اگر در ترازی که میگیریم حسابهای بدکار با حابهای بستانکار یکی نباشد قطعا یک جای کار ایراد دارد .

ترازنامه شامل چه حسابهایی است و چرا برای تحلیل وضعیت مالی یک شرکت بکار میرود؟

ترازنامه شامل حقوق صاحبان سهام ، داراییها وبدهی هاست. ترازنامه در تحلیل های مالی بسیار مهم است زیرا ذهنیت کلی از کلیه حسابهای یک شرکت را در اختیار ما میگذارد و میتوان از آن برای حساب کردن سود و زیان یک دوره ی مالی استفاده کرد به همین دلیل یکی از بهترین راه ها برای تحلیل مالی یک شرکت ترازنامه است. ترازنامه آزمایشی چیست ؟

هدف از تهیه تراز آزمایشی چیست ؟

با در نظر گرفتن تفاوت ترازآزمایشی وترازنامه می توانیم هدف تراز آزمایشی را نیز مورد بررسی قرار دهیم. با توجه به اینکه تراز آزمایشی می تواند در پایان هر ماه تهیه شود و ترازنامه تنها در پایان دوره مالی تهیه می شود میتوانیم به این نتیجه برسیم که هدف تراز آزمایشی کنترل توازن مانده دفتر کل است و هدف ترازنامه بررسی وضعیت مالی یک شرکت در پایان یک دوره مالی است.

دارایی ها ،بدهی ها و سرمایه شامل چه حسابهایی میشوند؟

-دارایی ها خود شامل دوحساب مجزای دارایی های جاری و دارایی های غیر جاری میباشند.

“دارایی های جاری” : داراییهای جاری به طورکلی به دارایی هایی گفته میشود که تبدیل آن به نقدینگی و یا دارایی های دیگر بیشتر از یکسال به طول انجامد.

” دارایی های جاری شامل ” : وجوه نقد ، سرمایه گذاری های کوتاه مدت ، مطالبات و اسناد دریافتنی ، پیش پرداخت ها ، موجودی مواد و کالا

“دارایی های غیر جاری” : دارایی های غیرجاری به دارایی های گفته می شوند که تبدیل آن به دایی دیگیرو یا نقدینگی بیشتر از یک سال به طول انجامد.

“دارایی های غیر جاری شامل” : سرمایه گذاری های بلند مدت ، دارایی های ثابت مشهود و نامشهود ، مطالبات و اسناد دریافتنی .

” بدهی ها شامل دو حساب مجزای بدهی های جاری و بدهی های غیر جاری تقسیم میشوند”

“بدهی های جاری “: بدهی هایی که پرداخت آن بیش از یک سال زمان می برد.

“بدهی های جاری شامل” : اسناد و حساب های پرداختنی ، مالیات پرداختنی ، سود سهام پرداختنی ، تسهیلات مالی ، پیش دریافت ها

“بدهی های غیر جاری” : بدهی هایی که پرداخت آن بیش از یکسال زمان می برد.

“بدهی های غیر جاری شامل” : اسناد و حساب های پرداختنی ، تسهیلات مالی

“حقوق صاحبان سهام” : صاحبان سهام اشخاص حقیقی و حقوقی مختلفی هستند که میزان حق و حقوق آنها با توجه به سهام خریداری شده متفاوت است .

حقوق صاحبان سهام  شامل : سرمایه ، اندوخته قانونی ، سود (زیان) انباشته

از تمامی اطلاعات قرار گرفته درپاراگراف های بالا میتوان استفاده کرد و برای تراز نامه آزمایشی از آنها بهره مند شد . لازم به ذکر است برای درست کردن یک تراز نامه ی واقعی باید به کلیه اطلاعات مالی یک شرکت دسترسی کامل داشت. ترازنامه آزمایشی چیست ؟